Publicaties

Nieuwsgierigheid: Hoe worden leerlingen nieuwsgierig?

Auteur:
M. Peeters
Gepubliceerd door:
JSW

Het stimuleren van de nieuwsgierigheid krijgt steeds meer belangstelling in het onderwijs. Echter weten we weinig over de relatie tussen nieuwsgierigheid en leren, en wanneer kinderen intens nieuwsgierig worden. Hoe komt nieuwsgierigheid tot stand en hoe bevordert u dit als leerkracht om het leerproces te optimaliseren? www.jsw-online.nl

Download

Hoe stel je een onderzoeksvraag op?

Auteur:
Winnie Meijer/ Stichting C3, Marieke Peeters/ Wetenschapsknooppunt Radbout Universiteit. Artikel is een bewerking van het derde deel van de boekenreeks ‘Wetenschappelijke doorbraken de klas in!’ (Peeters, Meijer, Verhoeff, 2014)

Onderzoekend leren is in opkomst en biedt kansen om de onderzoekende houding van leerlingen te stimuleren. Toch blijft het voor leerkrachten lastig om het onderzoeksproces van leerlingen goed te begeleiden. Dit artikel geeft suggesties en voorbeelden van hulpmiddelen die je als leerkracht kunt inzetten wanneer leerlingen onderzoeksvragen gaan opstellen bij onderzoekend leren.

Download

Aan de slag met onderzoekbare vragen

Auteur:
Winnie Meijer/ Stichting C3, Marieke Peeters/ Wetenschapsknooppunt Radbout Universiteit, Judith Peeters en Eveline Schaeffer/ Kadinsky College Nijmegen

Hoe kun je leerlingen helpen bij het opstellen van een goede onderzoeksvraag? Door samen met hen de criteria op te stellen. Dat is wat docenten succesvol deden in de derde les van project Erfelijkheid en DNA in de tweede klas havo/vwo van Kandinsky College. In de les stelden de leerlingen de criteria op, oefenden ermee en gebruikte de criteria als richtlijn om hun eigen onderzoeksvragen op te stellen.

Download

Onderzoekend denken en leren in de klas

Auteur:
Samenstelling & redactie: Anneleen Post, Centrum Brein & Leren

Deze brochure van het Expertisecentrum Wetenschap & Techniek en haar partners laat u kennismaken met vindplaatsscholen in de regio Noord-Holland/Flevoland. De schoolportretten in deze brochure laten zien hoe de leerlingen van deze scholen worden geprikkeld en uitgedaagd en hoe de onderzoekende houding van leerlingen én leerkrachten wordt bevorderd. De vindplaatsprojecten in deze brochure maken onderdeel uit het van nationale programma TalentenKracht.

Download

Juffen en meesters op onderzoek

Auteur:
Anneleen Post

Leerzaam!’ ‘Interessant!’ Enthousiaste leerlingen? Nee, dit zijn reacties van leraren die binnen het Vindplaatsenproject een eigen onderzoek uitvoerden. Ondersteund door het Centrum Brein & Leren van de Vrije Universiteit Amsterdam en enkele educatieve partners kregen leraren van vier basisscholen in de regio Noord-Holland/Flevoland de ruimte om onderzoek op school te doen. De gedachte hierachter was dat een leraar die zelf ervaart hoe leuk het kan zijn om onderzoek te doen, beter en makkelijker een onderzoekende houding bij kinderen kan stimuleren. Leraren gingen daarbij aan de slag op basis van vragen die binnen de klas of de school leefden.

Download

Onderzoek en onderwijs: een vruchtbare combinatie

Auteur:
Eindredactie: Annette van Assem (Stichting Flore), Erna van Hest (VU), Afke Kostelijk (VU), Eva Janssen (VU)

Het prachtige boekje ‘Onderzoek en onderwijs: een vruchtbare combinatie’ bevat de resultaten van de eerste fase van het project ‘Samen onderzoek doen in het primair onderwijs’. De eerste van drie fases in een meerjarige onderzoekssamenwerking tussen Stichting Flore en Centrum Brein & Leren van de Vrije Universiteit Amsterdam (VU). In deze eerste fase maakten leerkrachten kennis met de verschillende stappen in het doen van onderzoek. Deze uitgave geeft een kijkje in het proces, de resultaten en natuurlijk de ervaringen van de leerkracht-onderzoekers zelf.

Download

‘Nemo-professor’ wil meer interesse bèta-wetenschappen

Auteur:
Josephine Krikke

In een interview met bijzonder hoogleraar Maartje Raaijmakers geeft Raaijmakers aan hoe belangrijk het is dat leerlingen leren een verbinding te leggen tussen de theorie en de praktijk. Hoe kunnen leerlingen van allerlei natuur- en techniekverschijnselen die ze in het dagelijks leven tegenkomen, ook echte kennis op doen? Zij pleit er voor dat leerlingen zelf op onderzoek uit gaan en geeft tips aan leerkrachten hoe dit vorm te geven.

Download

De schatgraver

Auteur:
Piet Conijn en de Agorascholen www.agora.nu

De schatgraver wordt hij genoemd. Hij ontleent zijn naam aan ‘de schatten’ die hij maandagochtend meeneemt. Verpakt in een doosje, in oud pakpapier, in kranten of in een kistje. Telkens is het weer een belevenis als hij zijn vondst uit de verpakking haalt. Elke keer weer verrassend. Zo verrassend, dat het ook de leerlingen prikkelt om interessante voorwerpen mee naar school te nemen. Maak kennis met de schatgraver!

Download

De onderzoeker

Auteur:
Piet Conijn en de Agorascholen www.agora.nu

Onder het motto ‘Vraag het zelf maar’ daagt de leerkracht de leerlingen uit allerlei vragen te bedenken over voorwerpen, dieren en planten. Vragen die zich laten beantwoorden door observatie, onderzoek  of experiment. Het oogt als een spelletje en zo wordt het ook ervaren. Kortom; het maakt nieuwsgierig! Dit document bevat voorbeelden van prikkelende vragen, zodat u er zelf mee aan de slag kunt.

Download

Excellentie in ontwikkeling: Werken met een persoonlijk leerplan

Auteur:
Esther de Boer, Jacques Poell en Elise Schouten

Basisschool De Walsprong in Zaltbommel werkt met het project ‘Kilalé’; wat staat voor ‘Kinderen Laten Leren’, een project dat zich richt op (hoog-)begaafde leerlingen. De werkwijze van het project is gebaseerd op de uitgangspunten van het Amerikaanse onderwijsconcept ‘One Kid at a Time’. Kern van dit concept is dat het onderwijs wordt gepersonifieerd: elke leerling ontwerpt vanuit zijn passie en interesses een persoonlijk leerplan en voert dit uit. Op basis van interviews met leerlingen, leerkrachten, de directie en ouders schetst dit document een beeld van de uitgangspunten, de aanpak en de resultaten van het project. Tot slot bevat het aanbevelingen en tips die zijn voortgekomen uit de evaluaties en de interviews.

Download